in English

Agnieszka Jacobson-Cielecka

(nie)ożywione

growing-matters-2

Średniowieczne przedmioty z drewna, o ile nie spłonęły lub nie zgniły, 600 lat później są w zupełnie znośnym stanie. Te zaś, które uległy zniszczeniu włączyły się w cykl natury zasilając wzrost kolejnych drzew. Wymyślony w poprzednim wieku plastik nie radzi sobie tak dobrze. Jego przydatność do użycia jest znacznie krótsza niż drewna, jednocześnie nie gnije a paląc się wydziela trujące substancje. Po stu latach widać wyraźnie, że tworzywa sztuczne stanowią realne zagrożenie. Mimo tego, przywiązani do wygód, produkujemy i konsumujemy ich coraz więcej.

Potrzebna jest zmiana, lecz niepodobna wejść dwa razy do tej samej rzeki. Nie wrócimy do średniowiecznych sposobów wytwarzania. Ciągle chcemy przecież więcej, szybciej, mocniej, dalej, a kryzys klimatyczny i wzrost zaludnienia nie pozwalają na eksploatowanie naturalnych źródeł w dotychczasowy sposób.

Projektanci poszukując odpowiedzi przyglądają się naturze. Interesują się niewykorzystanymi zasobami, tym co dotąd zdawało się bezużyteczne. Próbują zrozumieć i wykorzystać naturalne mechanizmy regeneracji i wzrostu. Projektując przenoszą uwagę z produktu na cykl jego życia: od powstawania, przez dystrybucję i konsumpcję aż po utylizację. Takie myślenie sprawia, że szczególnie dużo uwagi poświęcają materiałom i źródłom ich pochodzenia. Obserwują naturę nie szukając w niej estetycznej inspiracji lecz odnawialnych zasobów. Pomysły znajdują w wodzie i na lądzie, sięgają po rośliny, zwierzęta i mikro organizmy.

Zadają pytanie dlaczego odpad nie może się stać wartościowym materialem? Czy przedmiot mógłby wyrosnąć zamiast być wyprodukowany? Jak długo będzie rosło krzesło, lampa albo miska? Czy jesteśmy zdolni poczekać na wymarzony przedmiot? Zapewne tak, skoro możemy czekać tygodniami na krzesło czy lampę z katalogu. Czy koszulę z owadzich łusek będziemy dłużej nosić i bardziej szanować? Specjaliści od ludzkiego ciała i duszy każą nam zwolnić, słuchać zmysłów, pielęgnować rytuały, celebrować uważność. Projektanci już to robią. Obserwują zwierzęta, zbierają liście i trociny, przetwarzają glony, przyglądają się odcieniom gleby. W kameralnej skali, chałupniczymi sposobami szukają tego, co nauka i przemysł próbują znaleźć angażując ogromne środki.

To co rośnie, namnaża się i odnawia jest teraz w centrum uwagi. Podobnie jak to co znika bez śladu wracając do naturalnego obiegu.

Agnieszka Jacobson-Cielecka
Karol Murlak

Wystawa odbyła się w ramach Gdynia Design Days 2018.
Projektanci biorący udział w wystawie: Simon Kern (SK), Nikolaj Steenfatt (DK), Gavin Munro (UK), Adital Ela (IL), Nienke Hoogvliet (NL), Spyros Kizis (GR), Yoav Avinoam, Gil Sheffi (IL), Tobias Trübenbacher (D)

Gavin Munro, Fullgrown
Nikolaj Steenfatt, Hardened Leather
Simon Kern, Beleaf